Nieuwsbrief december 2010

Inhoud:

1-Lesgeven, hoe voelde dat ook alweer?
2-Goede voornemens

 
1-Lesgeven, hoe voelde dat ook alweer?

Na 20 jaar vóór en ín de klas ben ik (AvdB) in 2000 verhuisd naar de áchterwand van de klas. Van docent wis- en natuurkunde naar docentencoach. Daar heb ik inmiddels al een paar honderd lessen bekeken.
Achter in de klas zie je veel, vaak meer dan de docent zelf. Daarmee bedoel ik niet zozeer wat betreft het gedrag van leerlingen, maar vooral de interactie tussen docent en de klas/leerlingen. Ook ingeslepen contraproductieve patronen zijn vaak snel waar te nemen. Alles wat ik zie, probeer ik dan in de nabespreking weer terug te geven.
Eerlijk gezegd bekruipt me in lastige situaties weleens het gevoel: “hoe zou ik daar nu zélf mee omgaan?” Het is immers vaak makkelijker gezegd dan gedaan.
Daarom is het als coach goed om ook zélf weer eens het echte gevoel te krijgen om er letterlijk zelf voor te staan.
Momenteel ervaar ik dat, ik sta zelf weer een aantal uren als invaller vóór de klas en proef direct weer de dilemma’s. Hoe zet je jezelf neer zo’n eerste les? En de tweede?
In de docentenkamer heb ik verteld dat ik ook docenten coach. De reactie is regelmatig: “Voelt dat dan niet als een grote druk dat jij de perfecte lessen zou moeten kunnen geven?”
Die druk voel ik wel, maar ik wil ook de ruimte om mijn eigen fouten te kunnen maken.
Erg leuk om met een groep ervaren en bekwame docenten te praten over wat je nou tegenkomt in die eerste lessen. Voor mij is dat de spagaat van het opbouwen van een relatie en het neerzetten van je leiderschap. Soms kunst en vliegwerk om dat te combineren. Een collega aan de docententafel beschreef dat met de metafoor van een nat stuk zeep: Je wilt het wel vasthouden, maar als je te hard knijpt . . .
Ik ervoer dat m.n. bij A., een vriendelijk meisje dat erg behulpzaam was en tegelijk de grenzen van mijn speelveld zocht:
Mogen we 5 minuten eerder weg? Dan hebben we iets langer pauze.
Mag ik wat drinken? Ik heb last van mijn keel.
Mag ik wat eten? Ik stik van de honger.
Nee zeggen is niet leuk, ik zeg liever ‘ja’.
Aan het einde van het lesuur ging ze ook nog steeds meer mijn regels provoceren: Omgedraaid zitten. Kletsen over van alles. Tegen de kast hangen.
Toen ik haar daarop aansprak, schoot de vlam in de pan. Ik heb haar weggestuurd en na de les apart genomen en haar gedrag met haar besproken in combinatie met mijn belangen en die van de klas. Ik heb dit altijd een krachtig middel gevonden om de angel uit een lastige relatie te halen en om uit de machtstrijd en het gevecht te blijven. Het gaat nu goed tussen ons. Wordt vervolgd.
 
Kijken naar gedrag kan op verschillende manieren, vanuit verschillende invalshoeken. Volgende keer meer hierover.
 

2-Goede voornemens

U weet het vast nog wel; het panel der wijzen (Robbert Dijkgraaf, Leonard Geluk, Inez Groen, Jelle Jolles, Haci Karacaer, Sywert van Lienden, Henriette Massen van den Brink, Tineke van der Steen, Heleen Terwijn en Kars Veling) selecteerde een paar maanden geleden 6 overkoepelende thema’s die op de onderwijsagenda moeten komen:

1. Er is in het onderwjs te veel organisatorische rompslomp
2. Ouders en school zijn onvoldende partners in onderwijs en opvoeding
3. De arbeidsvoorwaarden voor docenten moeten op de schop
4. In het onderwijs is te weinig maatwerk om recht te doen aan diversiteit
5. Talenten van lerenden worden onvoldoende ontwikkeld
6. Welke eisen stellen wij aan docenten?
 
Wilt u de oplossingen nog een keer lezen die het panel had bedacht? Die leest u hier.
Welk thema staat bij uw school komend kalenderjaar op de agenda?
 
Eerst maar uitrusten in de kerstvakantie en daarna met frisse moed weer aan de slag!